woensdag 4 juli 2012

Online cursus paleografie van de UvA

Wie archiefstukken van vóór 1800 wil raadplegen kan niet zonder paleografie. Paleografie betekent letterlijk oud schrijven, van het Grieks παλαιός = oud en γράφειν = schrijven. Voor historici is het dus een belangrijke hulpwetenschap, en dat geldt ook voor genealogen die wel eens een origineel oud archiefstuk willen lezen.

In de eerste plaats wordt de paleograaf geconfronteerd met technische vraagstukken: andere vormen van letters en cijfers en in onbruik geraakte afkortingen. Daarnaast wordt e.e.a. nog gecompliceerd door het gebruik van in onbruik geraakte woorden of woordbetekenissen en veranderde spellingen. Om een min of meer handige paleograaf te worden moet iemand veel oefenen en liefst voorbeelden bij de hand hebben.


Marten Jan Bok en Harm Nijboer van de Universiteit van Amsterdam hebben een (gratis) online cursus Nederlandse paleografie voor de 16e t/m 18e eeuw ontwikkeld. De website geeft om te beginnen een beknopt overzicht van de historische ontwikkeling van het schrift tot de 18e eeuw, gevolgd door de onmisbare overzichten van lettervormen, afkortingen, gebruik van cijfers en handige literatuur en hulpmiddelen.
Verder uiteraard een oefenmodule om ervaring op te doen. In de oefenmodule staan voornamelijk 17e eeuwse teksten in oplopende moeilijkheidsgraad. Je kunt je transcriptie intypen en na afloop via de knop "vergelijk" automatisch laten vergelijken met een geautoriseerde transcriptie.

Zie in dit verband ook onze eerdere bijdrage over de woordenboeken van het Instituut voor Nederlandse Lexicologie.

zondag 1 juli 2012

Een tijdbalk maken met Timeline JS

Timeline JS is een freeware (dus gratis) applicatie waarmee je op een relatief eenvoudige manier mooie tijdbalken (timelines) kunt maken over allerlei onderwerpen. Naast de klassieke tijdbalk kun je de verschillende items op je tijdbalk uitwerken met fotomateriaal en extra tekst. De website biedt een aantal aardige voorbeelden. Het lijkt zeker ook voor familiehistorici een aardig instrument om eens mee te experimenteren.

De applicatie wordt inmiddels ook gebruikt door de online-versie van Le Monde. Zie hier een voorbeeld over de Franse presidentsverkiezingen van dit jaar.